حنیف اتمر

  • انتشار: ۱۴ حوت ۱۳۹۶
  • سرویس: تیتر 2
  • شناسه مطلب: 37746

حنیف اتمر مشاور امنیت ملی افغانستان، چهره شناخته‌شده برای کسانی است که اخبار سیاسی را تعقیب می‌کنند. او فعالیت‌های زیادی را از دوره حزب دموکراتیک خلق افغانستان گرفته تا عصر حاضر، در کارنامه خود دارد.

پس از ایجاد دولت وحدت ملی که او در رأس شورای امنیت ملی قرار گرفت، به ایجاد شبکه رسانه‌ای مبادرت کرد. اتمر در دوره ریاست جمهوری حامد کرزی که سمت‌های متعددی داشت، از این ناحیه که رسانه در اختیار نداشت، آسیب‌های زیادی را متحمل شد. او هرگاه به خشم رقیبان داخلی گرفتار می‌شد و مورد غضب کشورهای خارجی به خصوص پاکستان قرار می‌گرفت، کسی نبود از او دفاع کند و همین موضوع باعث برکناری یا کناره‌گیری او از سمت‌هایش می‌گردید.

وقتی اتمر به عنوان مشاور امنیت ملی افغانستان در دولت وحدت ملی به فعالیت شروع کرد، اولین اقدامش، استخدام ده‌ها جوان در شبکه‌های اجتماعی بود که به «فیسبوک‌ چلوونکی»ها شهرت یافتند. کلمه «چلوونکی» یک واژه پشتو به معنای «گرداننده»، «اداره‌کننده» و «راننده» است که مجازاً برای افرادی به کار می‌رود که خط خاص سازماندهی شده را در فیسبوک دنبال می‌کنند.

دو سال پیش سندی از استخدام کاربران شبکه‌های اجتماعی به خصوص برای فعالیت در فیسبوک توسط اتمر، رسانه‌ای شد که مدتی رسانه‌ها را مشغول نگهداشت. او سپس غیرمستقیم به راه اندازی روزنامه «سرخط» اقدام کرد و بعداً به تعدادی از سایت‌ها و پایگاه‌های خبری پشتوزبان مثل «تاند»، نزدیک شد. او در سه سال گذشته، بارها با هجمه بزرگی از اتهامات از جمله مسلح‌سازی تندروها و حمایت از داعش، روبرو شده اما رسانه‌های همسو با اتمر، به کمک او شتافته و جایگاهش را بیش‌ازپیش تثبیت کرده‌اند تا جایی که کسی به حرف «ظاهر قدیر» عضو ارشد پارلمان افغانستان هم گوش نداد.

سال گذشته، اتمر با «صلاح‌الدین ربانی» وزیر امور خارجه افغانستان شاخ به شاخ شد که موجی از تبلیغات رسانه‌ای علیه اتمر به راه افتاد اما او بازهم سرپا ایستاد و به فعالیت خود ادامه داد. رسانه‌های مورد حمایت اتمر، نه تنها همواره آماده دفع اتهامات از او هستند بلکه در قسمت ایجابی نیز همیشه بازوی پرتوان اتمر به شمار رفته‌اند. مشاور امنیت ملی افغانستان هفته گذشته به عربستان رفت که رسانه‌های مورد حمایت اتمر، به بزرگنمایی این سفر پرداختند. این رسانه‌ها چنان از اتمر ابرمرد ساختند که او را تنها نجات‌دهنده افغانستان عنوان کردند. مثلاً سایت تاند در مطلبی تحت عنوان «اتمر، مغز متفکر سیاست خارجی افغانستان»، تمام دستاوردهای سه ساله دولت وحدت ملی را به اسم او ثبت کرد. واگذاری بالگردهای «بلک هاوک» توسط آمریکا به ارتش افغانستان، کمک‌های نظامی هند از جمله واگذاری بالگردهای نظامی به نیروهای هوایی افغانستان و کمک‌های تسلیحاتی روسیه از جمله کمک چندین هزار قبضه اسلحه نوع «کلاشینکوف» به ارتش افغانستان، از جمله مواردی هستند که در این مطلب، حاصل فعالیت‌های اتمر عنوان شده است.

البته اتمر آدم ضعیفی نیست اما اکنون رسانه‌های مرتبط با مشاور امنیت ملی، به کمک او آمده تا از اتمر سوپرمن بسازند. اتمر سیاست‌مداری است که توان تبدیل کردن تهدید را به فرصت دارد. تا سه سال پیش رسانه‌ها و شبکه اجتماعی، برای او تهدید محسوب می‌شدند اما او با استفاده از تهدیدها، آن‌ها را به فرصت تبدیل کرد. اتمر از فرصت‌ها نیز فرصت تولید می‌کند که «رنگین دادفر اسپنتا» مشاور سابق امنیت ملی افغانستان با آن همه توانایی، به پایش نمی‌رسد. اتمر وقتی در رأس شورای امنیت ملی قرار گرفت، هنوز کوله‌باری از اتهامات و ناتوانی را با خود حمل می‌کرد اما او با ایجاد فرصت‌ها، نه تنها سایه‌اش را بر دفتر شورای امنیت ملی گسترد بلکه سراسر ارگ را نیز تحت‌الشعاع قرار داد.

اکنون به نظر می‌رسد که اشرف غنی نیز توان این را ندارد تا خود را از شعاع اتمر به کنار بکشد. ظاهراً حضور اتمر در دولت وحدت ملی، تا پایان عمر این دولت ادامه خواهد داشت. اتمر در آینده از این هم بزرگ‌تر و بزرگ‌تر خواهد شد زیرا او اکنون مورد توجه عربستان قرار گرفته است.

محمد مرادی