مرکز مطالعات استراتژیک صلح: افغانستان پس از صلح به نظام غیرمتمرکز نیازمند است

  • انتشار: ۲۲ حمل ۱۴۰۰
  • سرویس: سیاست
  • شناسه مطلب: 110239

مرکز مطالعات استراتژیک صلح افغانستان در تحقیقی اظهار داشت که براساس تجربه‌ها، نظام بسته و متمرکز سبب فساد، انحصار قدرت و کندی در ارایه خدمات دولتی شده است، اما برخلاف آن، نظام غیرمتمرکز رابطه مستقیم با کاهش فساد مالی دارد و سبب افزایش مشروعیت سیاسی، کارایی نظام و آسان شدن نظارت مردمی می‌شود.

 در این گزارش آمده است که «توافقنامه صلح نه تنها به موضوع تقسیم عمودی قدرت، بلکه به تقسیم افقی قدرت نیز بپردازد تا جلو منازعه قدرت گرفته شود»؛ زیرا به باور این نهاد، نیاز است که «تجارب گذشته تکرار نشود».

بر اساس یافته‌های مرکز مطالعات استراتژیک صلح، «دولت افغانستان با تکیه بر اصل تمرکززدایی، در آینده قادر خواهد بود که با سپردن بخشی از مسوولیت‌هایش به شهروندان در قالب دولت محلی، مشارکت واقعی در امور سیاسی – اداری را در سطح محل و کشور فراهم کند» و این کار کار سبب ایجاد اعتماد میان دولت و جامعه و تاسیس یک دولت ملی و فراگیر می‌شود.

در بخشی از این گزارش تحت عنوان «انتخابات زودهنگام یا حکومت گذار؟»، آمده است که «بر اساس تجربیات گذشته حکومت‌های موقت اغلب در کوتاه‌مدت پُلی میان صلح و دموکراسی بوده‌ است. در درازمدت، این بیش‌تر به قشر سیاسی جامعه بر‌می‌گردد که منافع ملی کشور را در اولویت قرار دهند و برای منازعات‌شان راه‌‌های حل مسالمت‌آمیزی را انتخاب کنند. در فرجام پیشنهاد می‌شود که در دوره پس از گذار به گستره اقتدار دولت، مشروعیت دولت، کیفیت انتخابات و نظام انتخاباتی که نقش آن در گزینش افراد، میزان مشارکت شهروندان، تقویت نظام حزبی، ثبات سیاسی و کارآمدی نظام بیش از هر مساله دیگر توجه جدی شود تا به ختم جنگ و صلح پایدار برسیم.»

این مرکز که زیر مجموعه شورای عالی مصالحه افغانستان محسوب می‌شود، در این تحقیق ضمن مخالفت با پیشنهاد طالبان مبنی بر ایجاد شورای فقه اسلامی خاطرنشان کرد که شورای فقه اسلامی بیش‌تر از بحث‌های مذهبی، اهداف سیاسی را دنبال می‌کند و اگر هم ایجاد شود باید تحت نام «شورای عالی علمای افغانستان» با صلاحیت‌های محدود و مشورتی ایجاد شود.

این تحقیق همچنین با شکننده دانستن بحث آتش‌بس در روند صلح افغانستان تصریح کرد که در کنار امضای توافقنامه صلح، باید توافقنامه آتش‌بس نیز با درج جزئیات و تضمین بین‌المللی امضا شود.

جایگاه زنان در روند صلح افغانستان و بحث‌های تصمیم‌گیری نیز در این تحقیق ارزیابی شده است. بر اساس گزارش مرکز مطالعات استراتژیک صلح، با توجه به خشونت‌آمیز بودن گفتمان مردانه در معادلات استراتژیک صلح، حضور زنان در روند صلح بسیار مهم است.

بر اساس این تحقیق، زنان افغان در حال حاضر بیش‌ از هر زمان دیگری به صدای واحد و هماهنگ نیاز دارند و باید هنگام توافق در سطوح مختلف تصمیم‌گیری حضور داشته باشند.