جنگ سرد جدید در روابط چین و امریکا/ آیا تنش میان پکن و واشنگتن تشدید می شود؟

  • انتشار: ۲۶ اسد ۱۳۹۹
  • سرویس: اخبار مهم
  • شناسه مطلب: 92100

دور تازه ای تنش میان ایالات متحده و چین زمانی اغاز شد که امریکا قونسلگری چین را به دلیل فعالیت تخریبی و غیر دیپلماتیک، مسدود کرد. چین نیز به تلافی اقدام دولت امریکا در تعطیل کردن قونسلگری این کشور در شهر هیوستون در ایالت تگزاس دستور تعطیلی قونسلگری امریکا در چنگدو در چین را صادر کرد. متعاقب ان، مسدود سازی شبکه اجتماعی چینی به نام تیک تاک که ۱۶۵ میلیون شهروند آمریکایی در آن حضور دارند، در دستور کار دولت ترامپ قرار گرفت. افزون بر این،همزمان با اغاز تنش‌های تازه بین واشنگتن و پکن و هشدار دونالد ترامپ درباره احتمال قطع روابط آمریکا با چین، چندی قبل، مجلس سنای ایالات متحده به بهانه حمایت از اقلیت مسلمانان چینی، یک طرح تازه تصویب کرد.

در واقع سنای آمریکا طرحی را تصویب کرد که در آن از دولت دونالد ترامپ خواسته شده در برابر «سرکوب اقلیت مسلمانان اویغور» پاسخ قوی‌تری به چین نشان داده و تحریم‌هایی علیه مقام‌های پکن اعمال کند.
طرح سنای آمریکا که از حمایت قانونگذاران جمهوریخواه و دموکرات برخوردار است، تازه‌ترین تلاش واشنگتن برای تنبیه پکن به موازات تشدید اتهام زنی ترامپ به چین درباره ویروس کرونا بوده است.

«مارکو روبیو» سناتور جمهوریخواه آمریکایی این طرح را به سنا ارائه داده بود. او خواستار اعمال تحریم‌ها علیه مقام‌های چینی مسئول در زمینه «سرکوب اویغور‌ها و دیگر مسلمانان اقلیت در چین» شده است.

در طرح مصوب سنای آمریکا، کمیته اجرایی حزب کمونیست چین (پولیت بورو) به عنوان مسئول «نقض‌های فاحش حقوق بشر» علیه اقلیت مسلمانان چین شناخته شده است.

طرح ضد چینی سنای آمریکا با اجماع آرای قانونگذاران سنا (اکثریت جمهوریخواه و اقلیت دموکرات) تصویب و به مجلس نمایندگان ارسال شد که در ان دموکرات ها در اکثریت هستند.
پیش از این هم در ماه نوامبر مجلس نمایندگان آمریکا به اتفاق آرا طرحی را به منظور اعمال تحریم علیه مقام‌های ارشد چینی مسئول در «سرکوب‌ها در سین کیانگ» تصویب کرده بود.
در آن طرح، اسم «چن کوان گوئو» دبیر حزب کمونیست سین کیانگ و عضو کمیته اجرایی حزب کمونیست چین ذکر شده بود.

در بخشی از طرح جدید مصوب سنای آمریکا، نام چن کوان گوئو به همراه «ژو‌های لیون» معاون پیشین حزب کمونیست سین کیانگ به عنوان مسئولان اصلی نقض حقوق بشر در سین کیانگ ذکر شده است.

دولت چین پیشتر در واکنش به تصویب طرح مجلس نمایندگان آمریکا و تهدید به تحریم مقاماتش هشدار داده بود که هرگونه اقدام واشنگتن را به گونه متناسب پاسخ خواهد داد. در همین راستا چین شرکت بزرگ تسلیحاتی آمریکایی لاکهید مارتین را به علت فروش موشک به تایوان هدف تحریم قرار داد.

به این ترتیب، اقدام سنای آمریکا در بحبوحه تشدید تنش در روابط دولت ترامپ با چین بر سر همه گیری ویروس کرونا انجام شده است. واشنگتن پکن را به خاطر عدم شفافیت در مراحل اولیه شیوع کرونا مقصر همه گیری جهانی آن می‌داند، اما چین این اتهام را رد کرده است.

در همین راستا، دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکا در یک مصاحبه‌ای که چندی پیش پخش شد، چین را به قطع کامل رابطه تهدید کرد و مدعی شد، قطع رابطه با چین باعث ذخیره ۵۰۰ میلیارد دالر برای آمریکا خواهد شد.
دونالد ترامپ و مقام‌های دولتش که به دلیل سهل‌انگاری در مبارزه با ویروس کرونا مورد انتقاد قرار گرفته‌اند در هفته‌های گذشته تلاش کرده‌اند بار دیگر این کشور را مقصر شیوع کرونا جلوه دهند.

اکنون این پرسش مطرح است که آیا جهان شاهد جنگ سرد جدید، این بار میان ایالات متحده و چین خواهد بود؟ تاثیرات و پیامد این جنگ سرد بر محیط بین الملل چگونه خواهد بود و توسط کدام مرجع، مدیریت خواهد شد؟
این در حالی است که از یک سو، از دیدگاه کنت والتز، اصل حاکم در محیط بین الملل، خودیاری است و از سوی دیگر، ماهیت آشوب زدگی در نظام بین الملل ایجاب می کند تا دولت ها به خاطر پیشگیری از حمله دیگران در صدد افزایش قدرت خود باشند. به علاوه، نظام بین الملل یک نظام انارشیک است که هیچ قدرت مرکزی در آن وجود ندارد.

دکتر عبداللطیف نظری